YouTube Instagramቅዳሜ · 10 ኦክቶበር 2026

ናትና ዜናNatna News

ቅዳሜ · 10 ኦክቶበር 2026

የኤርትራና የአፍሪካ ቀንድ ዜና · ናትና ቲቪ

የኤርትራና የአፍሪካ ቀንድ ዜና · ናትና ቲቪ

በቀጥታ

ኣብዪ ኣሕመድ ንጌታቸው ረዳ ብደረጃ ሚኒስተር ኣማካሪ ጉዳያት ምብራቕ ኣፍሪቃ ኮይኑ ዳግም ሸይሙ ኣብዪ ኣሕመድ ኣብ 22 ፌደራላዊ ሚኒስትሪታት 62 ሚኒስተራት ዴኤታ ሸይሙ የኢትዮጵያ ብሔራዊ የማቋቋሚያ ኮሚሽን የትግራይ ታጣቂዎች ትጥቃቸውን አስረክበው ወደ ማሰናበቻ ማዕከላት እንዲገቡ ጠየቀ ኢትዮጵያ የኤርትራ ሠራዊት ወደ ግዛቷ ዘልቋል ስትል ከሰሰች፤ በአስቸኳይ እንዲወጣ ጠየቀች ኤርትራ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ኢትዮጵያ ክኹንንን ብመሰረት ምዕራፍ ሸውዓተ ናይ ምግታእ ስጉምቲ ክወስድን ሓቲታ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ መሰል ህይወትን ድሕንነት ሰብን ኣብ ዘስግእ ደረጃ ወዲቖም ኢሉ፤ ዋና ኮሚሽነር ብርሃኑ ኣደሎ ናይ ሰሜን ዓመጽ ውሱን ግጭት እምበር ምሉእ ኲናት ኣይኮነን ኢሉ ዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ስለ ቀንደ አፍሪካ አስቸኳይ ማስጠንቀቂያ አወጣ የዓዲግራት ነዋሪዎች በሁለት መኪኖች የመጡ የኤርትራ ወታደሮችን በከተማዋ እንደተመለከቱ ገለጹ፤ የማነ ገብረመስቀል የኤርትራ ሠራዊት መገኘትን አስተባበለ ኣክለድ፡ ፈደራላዊ ሓይልታት ዕዳጋ ሓሙስ፡ ኣጽቢን ፍረወይኒን ተቖጻጺሮም ኢሉ፤ ቀጺሎም ናብ ዓዲግራት ገጾም ክንቀሳቐሱ ይጽበ ምንቅስቓስ ሃገራዊ ፋኖ ኣምሓራ ኣብ ሽዋ ዓሰርተ ከተማታት ተቖጻጺሩ ኢሉ፤ መብዛሕትአን ካብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ውሽጢ 150 ኪሎ ሜተር ይርከባ ክሪቲካል ትሬትስ ፕሮጀክት፡ የፋኖ ተዋጊዎች ወደ መቐለ የሚወስደውን የአቅርቦት መስመር በሁለት መንገዶች ቆርጠዋል አለ በትግራይ የቴሌኮምና የኢንተርኔት መስመሮች ተቋረጡ ተቐማጦ፡ ሓይልታት ትግራይ ካብ ሽረ ወጺኦም ኢሎም፤ ፈደራላዊ ሰራዊት ናብታ ከተማ ኣይኣተወን የኢትዮጵያ ሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት ዐቢይ አሕመድን በጠቅላይ ሚኒስትርነት መልሶ መረጠ፤ ለአምስት ዓመት የሥልጣን ዘመን ቃለ መሐላ ፈጸሙ፤ አሕመድ ሺዴ አፈ ጉባኤ ሆነው ተመረጡ የሕወሓት ታጣቂዎች ከመቐለ እየወጡ ነው ሲሉ ነዋሪዎች ገለጹ፤ ፌደራል ኃይሎች የከተማዋን አውሮፕላን ማረፊያ ተቆጣጠሩ ኢትዮጵያ የኤርትራን ጉዳይ ወደ ተባበሩት መንግሥታት ወሰደች፤ ጌድዮን ከአሚና ጆ መሐመድ ጋር ተወያዩ አክሌድ፡ የኤርትራ ኃይሎች በዛላምበሳ ድንበር ማቋረጣቸውንና የኢትዮጵያ ድሮኖች በጉዓዳ ጥቃት መፈጸማቸውን ገለጸ የተባበሩት መንግሥታት፡ በትግራይ የኤጀንሲዋ መጋዘንና የእርዳታ ድርጅቶች ማከማቻዎች ተዘረፉ አለች፤ የእርዳታ ሥራው ተስተጓጉሏል አልሲሲ በአዲሱ አልአላመይን ከኢሳይያስ፣ ከአልቡርሃን እና ከሶማሊያው ሐሰን ሼክ መሐሙድ ጋር የአራት አገሮች ስብሰባ አስተናገዱ አብርሃም በላይ በትግራይ አዲስ ጊዜያዊ አስተዳደር እንደሚቋቋም እና በወራት ውስጥ ምርጫ እንደሚካሄድ ገለጹ፤ የኤርትራ ኃይሎች ከሕወሓት ጎን ተሰልፈው ተዋግተዋል ሲሉ ከሰሱ የአሜሪካ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ኢትዮጵያ እና ኤርትራ ከፍተኛ ትዕግሥት እንዲያሳዩ እና ወደ 2018 የሰላም ማዕቀፍ እንዲመለሱ ጠየቀ ኢሳይያስ እና አልሲሲ በአዲሱ አልአላመይን ሰፊ ውይይት አደረጉ፣ የኤርትራ የማስታወቂያ ሚኒስቴር የሶማሊያ ፕሬዚዳንት የእስራኤልን መገኘት እንደማይቀበሉ እና ኢትዮጵያ በሶማሊያ ግዛት በኩል የባሕር መዳረሻ ማግኘቷን ሞቃዲሾ እንደማይቃወም ገለጹ የተባበሩት መንግሥታት የጸጥታው ምክር ቤት በሰሜን ኢትዮጵያ ጉዳይ ዝግ ምክክር ያደርጋል ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ የቀይ ባሕርና የዓባይ ተፋሰስ ደኅንነትን በሚመለከት በሚካሄድ የመሪዎች ጉባኤ ለመሳተፍ ወደ ግብፅ አቀኑ ሳዑዲ ዓረቢያ በሰንዓና በሦስት የየመን ክፍለ ሀገራት የአየር ጥቃት አደረሰች ሲሉ ሑቲዎች ገለጹ ዶ/ር ደብረጽዮን፣ ጦርነቱ ወደ አዲስና ወሳኝ ምዕራፍ መሸጋገሩን ገለጹ ባይቶ ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ካሜሩናዊ ሲሃካ ጸሞ ኣብ ኤርትራ ፍሉይ ጸብጻብ ኣቕራቢ ኮይኑ ሸይሙ ኤምባሲ ኣሜሪካ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ወተሃደራዊ መዓስከራት ኢትዮጵያ ናይ ነዊሕ ክልኻ መጥቃዕቲ ክፍጸም ከምዝኽእል ኣጠንቂቑ፤ ዜጋታቱ ካብ ኣምሓራ፡ ትግራይን ዓፋርን ክወጹ ሓቲቱ ዑስማን ሳልሕ ከአልጄሪያ፣ ከቡርኪናፋሶና ከግብፅ ሚኒስትሮች ጋር ስለ ቀይ ባሕር ደኅንነት ተነጋገረ ዋዘማ፣ ከፍተኛ የትግራይ የጸጥታ አመራሮች መያዛቸውን ገለጸ የተባበሩት መንግሥታት፡ በቀን ከ400 በላይ ሱዳናውያን ወደ ቻድ እየተሻገሩ ነው አለ የፌዴራል ጦርና የትግራይ ኃይሎች በሦስት ግንባሮች እየተዋጉ ነው፤ የኢትዮጵያ ጦር አላማጣንና ሰቆጣን ተቆጣጥሯል፣ የትግራይ ኃይሎች ደግሞ ወደ አፋር ዘልቀዋል የተባበሩት መንግሥታት፡ ኢትዮጵያ ወደ ሙሉ ጦርነት እንዳትመለስ አስጠነቀቀ ፕሬዚዳንት ታዬ በተባበሩት መንግሥታት የባሕር መውጫ ጥያቄንና የጸጥታው ምክር ቤት ማሻሻያን አነሱ የተባበሩት መንግሥታት የሰብአዊ መብቶች ኃላፊ፡ በትግራይ አምስት ትምህርት ቤቶች ተመትተዋል አሉ፤ ውጥረቱ እንዲረግብ ጠይቀዋል በደቡብ አፍሪካ በሁለት የተለያዩ የጅምላ ተኩሶች ቢያንስ 27 ሰዎች ተገደሉ የሱዳን ሐኪሞች፣ RSF በሶዳሪ የሚገኘውን ሆስፒታል ዘርፎ አውድሞታል አሉ UCI ግርማይን፡ ሙሉእብርሃንንና የኤርትራን የስፖርት ኃላፊ በትጥቅ ምክንያት በገንዘብ ቀጣ ሱዳንና ግብፅ የኢትዮጵያ ጦር ኃይሎች ጠቅላይ ኢታማዦር ሹም ክስን አስተባበሉ፤ ሱዳን RSF ከኢትዮጵያ ግዛት ድጋፍ አግኝቷል አለች ሱዳን ትሪቡን፡ RSF ከደቡብ ሱዳን ነዳጅ በበርሜል 4 ዶላር እየወሰደ ነው አለ የሱዳን ጠቅላይ አቃቤ ሕግ የተባበሩት መንግሥታት የወንጀል ጉባኤ በኤምሬትስ መካሄዱን አልተቀበለችም ቬኔዝዌላ 39 የፖለቲካ እስረኞችን ፈታች ሱዳን ትሪቡን፡ የ RSF ቡድን አዛዥ ከ50 ተዋጊዎች ጋር ወደ ሱዳን ጦር ተቀላቀለ አለ ትራምፕ የሆርሙዝ መተላለፊያን ለመክፈት የቀረበውን የኢራን እቅድ ውድቅ አደረጉ የሱዳን ጦር በሰሜን ኮርዶፋን የRSF ድሮን መትቶ ጣለ፤ የጦር አውሮፕላኖች ወደ ኒያላ ተመልሰው ደበደቡ ትራምፕ የኢራንን የሰባት ቀን ሃሳብ ውድቅ አደረጉ፤ ኢራን ወደኋላ አንልም አለች በዓዲ ሃዎሻ 180,000 ሜትር ኩብ የሚይዝ አዲስ ግድብ ተመረቀ በመካከለኛው ሱዳን ትልቅ የነዳጅ ማከማቻ በድሮን ተመታ ሳዑዲ አረቢያ የረድኤት መኪናዋ በድሮን መጠቃቱን በተመለከተ ለተባበሩት መንግሥታት አቤቱታ አቀረበች በኤልዖቤድ የተፈናቃዮች መጠለያ በድሮን ተመታ፤ ሁለት ሰዎች ሞቱ ጋርዲያን፡ በትግራይ የታጠቁ አካላት ዕድሜያቸው 15 ዓመት የሆኑ ልጆችን በኃይል እየመለመሉ ነው አለ፤ ሕወሓት ክሱን አስተባበለ ሳዑዲ አረቢያ ሆርሙዝ፣ ባብ ኤል-መንደብና ቀይ ባሕርን እንዲጠበቁ ተባበሩት መንግሥታትን ጠየቀች የመስቀል በዓል በአገር አቀፍ ደረጃ ተከበረ፤ አቡነ ባስልዮስ በአስመራ ጸሎት መርተዋል ሚኒስትር ዑስማን ሳልሕ በተባበሩት መንግሥታት፡ የአፍሪካን ቀንድ ያናወጠው ጦርነትና በሰብአዊ ድጋፍ ስም የሚደረግ ጣልቃ ገብነት እንዲቆም ጠየቁ በደቡብ አፍሪካ በመጠጥ ቤት የተፈጸመ ተኩስ 17 ሰዎችን ገደለ የኢትዮጵያ ተዋሕዶ ፓትርያርክ በመስቀል በዓል ላይ ሰላምና እርቅ ጠየቁ ኤርትራውያን የብስክሌት ተወዳዳሪዎች በሞንትሪያል በዓለም ሻምፒዮና ላይ እየተወዳደሩ ነው ኤርትራ የኢትዮጵያ ጦር ኤታማዦር ሹም ክስን አጣጣለች በአዲሱ ጥምረት ከተጠቀሱት ሰባት ድርጅቶች ሁለቱ፣ አባላቱ አለመሆናቸውን ገለጹ ኤርትራ በሞንትሪያል በተካሄደው 195ኛው የUCI ጉባኤ ላይ ተሳተፈች የጀርመንና የሩስያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሮች ከ2022 ወዲህ ለመጀመሪያ ጊዜ ተገናኙ ሂዩማን ራይትስ ዎች፡ የመቐለ የአየር ጥቃት እንደ ጦር ወንጀል መመርመር አለበት ውጊያው ወደ አፋር ተስፋፋ፤ በአበላ ግጭት ተከሰተ የትግራይ ወጣቶች በግዳጅ ምልመላ ፍርሃት እየተሰደዱ ነው አዲስ ስታንዳርድ፡ የፌደራል ፖሊስ በነገሌ ቦረና ነዋሪዎች ላይ ተኩስ ከፍቶ የ17 ዓመት ታዳጊን ገደለ ስድስት አቆሰለ አለ አልቡርሃን ቪዛ እንደማያስፈልጋቸውና የአሜሪካንን የተኩስ አቁም ሐሳብ መቃወማቸውን ገለጹ ጃፓን የፕሪቶሪያ ስምምነት እንዲከበር ጠየቀች፤ ብሪታንያ የትግራይ ኃይሎችን ጥቃት ኮነነች የሱዳን ጦር ስትራቴጂካዊቷን የሶደሪ ከተማ ተቆጣጠረ በትግራይ ኢንተርኔትና የስልክ መስመር ተቋርጧል ኢትዮጵያውያን በበርሊን ማራቶን አሸነፉ፤ አሰፋ የዓለም ክብረ ወሰኑን በ1:08 አሳለፈች የኢትዮጵያ ጦር ጠቅላይ ኢታማዦር ሹም፡ በብልኃትና በትዕግሥት ምላሽ እየሰጠን ነው አሉ ፋኖ፡ የሠራዊት ተሽከርካሪዎችንና መሣሪያዎችን ማረክን አለ በመቐለ የትግራይ ቲቪ ጽሕፈት ቤት በድሮን ተመታ፤ ጣቢያው ከሥራ ውጪ ሆነ።በኮምቦልቻ አየር ማረፊያ ግቢ ፍንዳታ ተሰማ፤ በረራዎች ቆሙ በእንግሊዝ የአሜሪካ ኃይሎች በሚጠቀሙበት የአየር ጣቢያ አቅራቢያ ሰዎች ታሰሩ የእስራኤል የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር፡ በላሊበላ የተቀሩ 20 ያህል እስራኤላውያንን ለማውጣት እየሠራ ነው በዴሞክራሲያዊት ሪፐብሊክ ኮንጎ የወደቀች አውሮፕላን 17 ሰዎችን ገደለች የአውሮፓ ኅብረት ወደ 710 ሚሊዮን ዩሮ አዲስ ድጋፍ አስታወቀ የጅቡቲ የዋጋ ንረት ኢትዮጵያውያን የከባድ መኪና አሽከርካሪዎችን አጨነቀ የአፋር ክልል ፕሬዝዳንት የኤርትራ ሠራዊት በውጊያው በቀጥታ እየተሳተፈ ነው ሲሉ ከሰሱ አልጀዚራ፡ የኢትዮጵያ ሠራዊት ሰቆጣን መልሶ ተቆጣጥሯል አለ፤ ወደ አላማጣም እየተቃረበ ነው ተባለ በጅቡቲ የተከሰተው የኑሮ ውድነት በኮሪደሩ ላይ የሚሠሩ ኢትዮጵያውያን የከባድ መኪና አሽከርካሪዎችን አጣበበ የዳርፉር አስተዳደር ከቻድ ጋር የሚያገናኘውን የቲና ድንበር መተላለፊያ ለሰብአዊ ድጋፍ በድጋሚ ከፈተ ኢትዮጵያ በተባበሩት መንግሥታት የባሕር በር ጉዳይን አነሳች የአፋር ፓርቲ ኃላፊ የትግራይ ኃይሎች በዞን 2 እና 4 ሦስት ከተሞችን ተቆጣጥረዋል አሉ፤ ኤኤፍፒ ዒረብቲ መውደቋን ገለጸ ፓትርያርክ አቡነ ማትያስ በአዲስ አበባ በተከበረው የመስቀል ደመራ ላይ ሰላም እንዲሰፍን ጥሪ አደረጉ ኤኤፍፒ፡ በሰሜን ምዕራብ ትግራይ ሸራሮ በሚገኝ የተፈናቃዮች መጠለያ በተፈጸመ የድሮን ጥቃት ቢያንስ ስምንት ሰዎች ተገደሉ፤ በመካከላቸው አንድ ሕፃን አለ ቢቢሲ፦ በአላማጣ አካባቢ በሦስት ቀናት ውጊያ ቢያንስ 52 ሲቪሎች ተገደሉ፤ ከ700 በላይ የቆሰሉ ሆስፒታል ገብተዋል ሑቲ በባብኤልመንደብ መሬት ካጣ በኋላ በአብሃ አየር ማረፊያ ጥቃት ፈጸምኩ አለ የአፍሪካ ኅብረት ኮሚሽን ኢትዮጵያ፣ ኤርትራና ግብፅ ከፍተኛ ትዕግሥት እንዲያደርጉና ወደ ዲፕሎማሲ እንዲመለሱ ጠየቀ አልጀዚራ፡ የፌዴራል ኃይሎች ወደ ትግራይ ውስጥ ከ150 ኪሎ ሜትር በላይ ዘልቀው መኾኒን፣ ዋጀናንና ዓዲ ጉዶምን ተቆጣጥረዋል አለ ግብፅ፣ ሱዳን፣ ኤርትራ እና ሶማሊያ በአልአላመይን የጋራ አዋጅ አወጡ፤ የቀይ ባሕር ሥርዓት የባሕር ዳርቻ አገሮች ብቻ ነው አሉ ወንበዴዎች የተጠለፈችውን “ሆነር 25” የነዳጅ መርከብ አምስት ሠራተኞች ገደሉ፤ የፑንትላንድ ኃይሎች መርከቧን አስለቅቀው 16 ወንበዴዎችን ማረኩ ስድስት የአሜሪካ ሴናተሮች ሩቢዮ በትግራይ ወደ ንግግር ለመመለስ እንዲሠሩ ጠየቁ፤ የማዕቀቡን መቋረጥ ተቹ የተባበሩት መንግሥታትና የአፍሪካ ኅብረት የኦባሳንጆን የታደሰ ሽምግልና ደገፉ፤ በሰሜን ኢትዮጵያ ወደ ቀጥታ ንግግር እንዲመለስ ጠየቁ በቀጥታ፡ ኤርትራ ከደቡብ አፍሪካ — የአፍሪካ ዋንጫ ማጣሪያ ኤርትራ ከኢትዮጵያ ጋር ያላትን ሁሉንም ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት አቋረጠች፤ ኢትዮጵያ የኤርትራን ወደቦችና የባሕር ጠረፎች ወርራለች ስትል ከሰሰች የግብፅ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር የዓባይ ውሃ ድርሻዋ በእጥፍ እንዲጨምር ጠየቁ፤ አዳዲስ ግድቦችንም አልቀበልም አሉ የኢትዮጵያ ሶማሌ ክልል ምክር ቤት ሙስጠፋ ዑመርን ፕሬዚዳንት፣ ኢብራሂም ዑስማን ፋራሕን ምክትል ፕሬዚዳንት አድርጎ በድጋሚ መረጠ ዶቼ ቬለ፡ በዓላማጣ ገበያ 11 ሰዎች ተገድለው 15 ቆስለዋል ሲሉ ነዋሪዎች ገለጹ አለ፤ ክሱ በገለልተኛ አካል አልተረጋገጠም ዑስማን ሳልሕ በዋሺንግተን ከአሜሪካ ባለሥልጣናት ተወያዩ፤ የአንድ ወገን ማዕቀብ መነሳቱን አወደሱ በቢሾፍቱ የአየር ኃይል ጣቢያ ግቢ ሁለት የድሮን ፍንዳታዎች ተፈጽመዋል፤ ከፍተኛ አብራሪ ካሳሁን ለማ ተገድለዋል ኢትዮጵያ የግብፅ ዲፕሎማት በ48 ሰዓት ውስጥ ከሀገር እንዲወጣ አዘዘች፤ ግብፅም በካይሮ የሚገኘውን የኢትዮጵያ ኤምባሲ አማካሪ እንዲወጣ አዘዘች ቀይ መስቀል የአፍሪካ ኅብረት ታዛቢዎችንና የኢትዮጵያ አየር መንገድ ሠራተኞችን የሚያካትቱ 161 ሰዎችን ከመቐለ ወደ ሰመራ አጓጓዘ ኢትዮጵያ በአስመራ ያላትን ኤምባሲ ዘጋች፤ 10 የኤርትራ ዲፕሎማቶች በ48 ሰዓት ውስጥ እንዲወጡ አዘዘች የአውሮፓ ኅብረት ለኢትዮጵያ 61 ሚሊዮን ዩሮ መድቧል፤ ተመድ የሰብአዊ ድጋፍ አቅርቦት በጽኑ ተገድቧል አለ የሶማሊያ ሠራዊትና ከሥልጣን ለተወገደው የደቡብ ምዕራብ ፕሬዚዳንት ታማኝ የሆኑ ኃይሎች በባይዶዋ ተዋጉ ብሉምበርግ፦ ኢትዮጵያ ከ3,000 በላይ ወታደሮችን ከሶማሊያ ለማስወጣት አቅዳለች፤ ሶማሊያ ምንም መረጃ አልተሰጠኝም ብላለች የተባበሩት የአረብ ኤሜሬቶች የሕወሓትን ጥቃቶች ኮነኑ፤ ከኢትዮጵያ መንግሥት ጎን መሆናቸውን ገለጹ ኤም.ኤስ.ኤፍ፦ በቆረምና በአላማጣ ሆስፒታሎች የገቡ የጦር ቁስለኞች በአራት ቀናት ውስጥ ከ180 ወደ 420 በላይ ከፍ አሉ ብሉምበርግ፦ በአዲስ አበባ ሁለት ፍንዳታዎች ተሰሙ፤ የድሮን በረራም ታግዷል የትግራይ ኃይሎች የኢትዮጵያን የጂቡቲ መንገድ ለመዝጋት ተቃርበዋል፤ በአፋር ቢያንስ 150 ሺህ ተፈናቅለዋል የኢትዮጵያ የሚኒስትሮች ምክር ቤት የመከላከያ ሠራዊት አዋጅ ማሻሻያን አጽድቆ ለፓርላማ አቀረበ

ኣብዪ ኣሕመድ ንጌታቸው ረዳ ብደረጃ ሚኒስተር ኣማካሪ ጉዳያት ምብራቕ ኣፍሪቃ ኮይኑ ዳግም ሸይሙ ኣብዪ ኣሕመድ ኣብ 22 ፌደራላዊ ሚኒስትሪታት 62 ሚኒስተራት ዴኤታ ሸይሙ የኢትዮጵያ ብሔራዊ የማቋቋሚያ ኮሚሽን የትግራይ ታጣቂዎች ትጥቃቸውን አስረክበው ወደ ማሰናበቻ ማዕከላት እንዲገቡ ጠየቀ ኢትዮጵያ የኤርትራ ሠራዊት ወደ ግዛቷ ዘልቋል ስትል ከሰሰች፤ በአስቸኳይ እንዲወጣ ጠየቀች ኤርትራ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ኢትዮጵያ ክኹንንን ብመሰረት ምዕራፍ ሸውዓተ ናይ ምግታእ ስጉምቲ ክወስድን ሓቲታ ኮሚሽን ሰብኣዊ መሰላት ኢትዮጵያ መሰል ህይወትን ድሕንነት ሰብን ኣብ ዘስግእ ደረጃ ወዲቖም ኢሉ፤ ዋና ኮሚሽነር ብርሃኑ ኣደሎ ናይ ሰሜን ዓመጽ ውሱን ግጭት እምበር ምሉእ ኲናት ኣይኮነን ኢሉ ዓለም አቀፉ ማኅበረሰብ ስለ ቀንደ አፍሪካ አስቸኳይ ማስጠንቀቂያ አወጣ የዓዲግራት ነዋሪዎች በሁለት መኪኖች የመጡ የኤርትራ ወታደሮችን በከተማዋ እንደተመለከቱ ገለጹ፤ የማነ ገብረመስቀል የኤርትራ ሠራዊት መገኘትን አስተባበለ ኣክለድ፡ ፈደራላዊ ሓይልታት ዕዳጋ ሓሙስ፡ ኣጽቢን ፍረወይኒን ተቖጻጺሮም ኢሉ፤ ቀጺሎም ናብ ዓዲግራት ገጾም ክንቀሳቐሱ ይጽበ ምንቅስቓስ ሃገራዊ ፋኖ ኣምሓራ ኣብ ሽዋ ዓሰርተ ከተማታት ተቖጻጺሩ ኢሉ፤ መብዛሕትአን ካብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ውሽጢ 150 ኪሎ ሜተር ይርከባ ክሪቲካል ትሬትስ ፕሮጀክት፡ የፋኖ ተዋጊዎች ወደ መቐለ የሚወስደውን የአቅርቦት መስመር በሁለት መንገዶች ቆርጠዋል አለ በትግራይ የቴሌኮምና የኢንተርኔት መስመሮች ተቋረጡ ተቐማጦ፡ ሓይልታት ትግራይ ካብ ሽረ ወጺኦም ኢሎም፤ ፈደራላዊ ሰራዊት ናብታ ከተማ ኣይኣተወን የኢትዮጵያ ሕዝብ ተወካዮች ምክር ቤት ዐቢይ አሕመድን በጠቅላይ ሚኒስትርነት መልሶ መረጠ፤ ለአምስት ዓመት የሥልጣን ዘመን ቃለ መሐላ ፈጸሙ፤ አሕመድ ሺዴ አፈ ጉባኤ ሆነው ተመረጡ የሕወሓት ታጣቂዎች ከመቐለ እየወጡ ነው ሲሉ ነዋሪዎች ገለጹ፤ ፌደራል ኃይሎች የከተማዋን አውሮፕላን ማረፊያ ተቆጣጠሩ ኢትዮጵያ የኤርትራን ጉዳይ ወደ ተባበሩት መንግሥታት ወሰደች፤ ጌድዮን ከአሚና ጆ መሐመድ ጋር ተወያዩ አክሌድ፡ የኤርትራ ኃይሎች በዛላምበሳ ድንበር ማቋረጣቸውንና የኢትዮጵያ ድሮኖች በጉዓዳ ጥቃት መፈጸማቸውን ገለጸ የተባበሩት መንግሥታት፡ በትግራይ የኤጀንሲዋ መጋዘንና የእርዳታ ድርጅቶች ማከማቻዎች ተዘረፉ አለች፤ የእርዳታ ሥራው ተስተጓጉሏል አልሲሲ በአዲሱ አልአላመይን ከኢሳይያስ፣ ከአልቡርሃን እና ከሶማሊያው ሐሰን ሼክ መሐሙድ ጋር የአራት አገሮች ስብሰባ አስተናገዱ አብርሃም በላይ በትግራይ አዲስ ጊዜያዊ አስተዳደር እንደሚቋቋም እና በወራት ውስጥ ምርጫ እንደሚካሄድ ገለጹ፤ የኤርትራ ኃይሎች ከሕወሓት ጎን ተሰልፈው ተዋግተዋል ሲሉ ከሰሱ የአሜሪካ ውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር ኢትዮጵያ እና ኤርትራ ከፍተኛ ትዕግሥት እንዲያሳዩ እና ወደ 2018 የሰላም ማዕቀፍ እንዲመለሱ ጠየቀ ኢሳይያስ እና አልሲሲ በአዲሱ አልአላመይን ሰፊ ውይይት አደረጉ፣ የኤርትራ የማስታወቂያ ሚኒስቴር የሶማሊያ ፕሬዚዳንት የእስራኤልን መገኘት እንደማይቀበሉ እና ኢትዮጵያ በሶማሊያ ግዛት በኩል የባሕር መዳረሻ ማግኘቷን ሞቃዲሾ እንደማይቃወም ገለጹ የተባበሩት መንግሥታት የጸጥታው ምክር ቤት በሰሜን ኢትዮጵያ ጉዳይ ዝግ ምክክር ያደርጋል ፕሬዚዳንት ኢሳይያስ አፈወርቂ የቀይ ባሕርና የዓባይ ተፋሰስ ደኅንነትን በሚመለከት በሚካሄድ የመሪዎች ጉባኤ ለመሳተፍ ወደ ግብፅ አቀኑ ሳዑዲ ዓረቢያ በሰንዓና በሦስት የየመን ክፍለ ሀገራት የአየር ጥቃት አደረሰች ሲሉ ሑቲዎች ገለጹ ዶ/ር ደብረጽዮን፣ ጦርነቱ ወደ አዲስና ወሳኝ ምዕራፍ መሸጋገሩን ገለጹ ባይቶ ሰብኣዊ መሰላት ሕቡራት ሃገራት ካሜሩናዊ ሲሃካ ጸሞ ኣብ ኤርትራ ፍሉይ ጸብጻብ ኣቕራቢ ኮይኑ ሸይሙ ኤምባሲ ኣሜሪካ ኣብ ኣዲስ ኣበባ ኣብ ወተሃደራዊ መዓስከራት ኢትዮጵያ ናይ ነዊሕ ክልኻ መጥቃዕቲ ክፍጸም ከምዝኽእል ኣጠንቂቑ፤ ዜጋታቱ ካብ ኣምሓራ፡ ትግራይን ዓፋርን ክወጹ ሓቲቱ ዑስማን ሳልሕ ከአልጄሪያ፣ ከቡርኪናፋሶና ከግብፅ ሚኒስትሮች ጋር ስለ ቀይ ባሕር ደኅንነት ተነጋገረ ዋዘማ፣ ከፍተኛ የትግራይ የጸጥታ አመራሮች መያዛቸውን ገለጸ የተባበሩት መንግሥታት፡ በቀን ከ400 በላይ ሱዳናውያን ወደ ቻድ እየተሻገሩ ነው አለ የፌዴራል ጦርና የትግራይ ኃይሎች በሦስት ግንባሮች እየተዋጉ ነው፤ የኢትዮጵያ ጦር አላማጣንና ሰቆጣን ተቆጣጥሯል፣ የትግራይ ኃይሎች ደግሞ ወደ አፋር ዘልቀዋል የተባበሩት መንግሥታት፡ ኢትዮጵያ ወደ ሙሉ ጦርነት እንዳትመለስ አስጠነቀቀ ፕሬዚዳንት ታዬ በተባበሩት መንግሥታት የባሕር መውጫ ጥያቄንና የጸጥታው ምክር ቤት ማሻሻያን አነሱ የተባበሩት መንግሥታት የሰብአዊ መብቶች ኃላፊ፡ በትግራይ አምስት ትምህርት ቤቶች ተመትተዋል አሉ፤ ውጥረቱ እንዲረግብ ጠይቀዋል በደቡብ አፍሪካ በሁለት የተለያዩ የጅምላ ተኩሶች ቢያንስ 27 ሰዎች ተገደሉ የሱዳን ሐኪሞች፣ RSF በሶዳሪ የሚገኘውን ሆስፒታል ዘርፎ አውድሞታል አሉ UCI ግርማይን፡ ሙሉእብርሃንንና የኤርትራን የስፖርት ኃላፊ በትጥቅ ምክንያት በገንዘብ ቀጣ ሱዳንና ግብፅ የኢትዮጵያ ጦር ኃይሎች ጠቅላይ ኢታማዦር ሹም ክስን አስተባበሉ፤ ሱዳን RSF ከኢትዮጵያ ግዛት ድጋፍ አግኝቷል አለች ሱዳን ትሪቡን፡ RSF ከደቡብ ሱዳን ነዳጅ በበርሜል 4 ዶላር እየወሰደ ነው አለ የሱዳን ጠቅላይ አቃቤ ሕግ የተባበሩት መንግሥታት የወንጀል ጉባኤ በኤምሬትስ መካሄዱን አልተቀበለችም ቬኔዝዌላ 39 የፖለቲካ እስረኞችን ፈታች ሱዳን ትሪቡን፡ የ RSF ቡድን አዛዥ ከ50 ተዋጊዎች ጋር ወደ ሱዳን ጦር ተቀላቀለ አለ ትራምፕ የሆርሙዝ መተላለፊያን ለመክፈት የቀረበውን የኢራን እቅድ ውድቅ አደረጉ የሱዳን ጦር በሰሜን ኮርዶፋን የRSF ድሮን መትቶ ጣለ፤ የጦር አውሮፕላኖች ወደ ኒያላ ተመልሰው ደበደቡ ትራምፕ የኢራንን የሰባት ቀን ሃሳብ ውድቅ አደረጉ፤ ኢራን ወደኋላ አንልም አለች በዓዲ ሃዎሻ 180,000 ሜትር ኩብ የሚይዝ አዲስ ግድብ ተመረቀ በመካከለኛው ሱዳን ትልቅ የነዳጅ ማከማቻ በድሮን ተመታ ሳዑዲ አረቢያ የረድኤት መኪናዋ በድሮን መጠቃቱን በተመለከተ ለተባበሩት መንግሥታት አቤቱታ አቀረበች በኤልዖቤድ የተፈናቃዮች መጠለያ በድሮን ተመታ፤ ሁለት ሰዎች ሞቱ ጋርዲያን፡ በትግራይ የታጠቁ አካላት ዕድሜያቸው 15 ዓመት የሆኑ ልጆችን በኃይል እየመለመሉ ነው አለ፤ ሕወሓት ክሱን አስተባበለ ሳዑዲ አረቢያ ሆርሙዝ፣ ባብ ኤል-መንደብና ቀይ ባሕርን እንዲጠበቁ ተባበሩት መንግሥታትን ጠየቀች የመስቀል በዓል በአገር አቀፍ ደረጃ ተከበረ፤ አቡነ ባስልዮስ በአስመራ ጸሎት መርተዋል ሚኒስትር ዑስማን ሳልሕ በተባበሩት መንግሥታት፡ የአፍሪካን ቀንድ ያናወጠው ጦርነትና በሰብአዊ ድጋፍ ስም የሚደረግ ጣልቃ ገብነት እንዲቆም ጠየቁ በደቡብ አፍሪካ በመጠጥ ቤት የተፈጸመ ተኩስ 17 ሰዎችን ገደለ የኢትዮጵያ ተዋሕዶ ፓትርያርክ በመስቀል በዓል ላይ ሰላምና እርቅ ጠየቁ ኤርትራውያን የብስክሌት ተወዳዳሪዎች በሞንትሪያል በዓለም ሻምፒዮና ላይ እየተወዳደሩ ነው ኤርትራ የኢትዮጵያ ጦር ኤታማዦር ሹም ክስን አጣጣለች በአዲሱ ጥምረት ከተጠቀሱት ሰባት ድርጅቶች ሁለቱ፣ አባላቱ አለመሆናቸውን ገለጹ ኤርትራ በሞንትሪያል በተካሄደው 195ኛው የUCI ጉባኤ ላይ ተሳተፈች የጀርመንና የሩስያ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትሮች ከ2022 ወዲህ ለመጀመሪያ ጊዜ ተገናኙ ሂዩማን ራይትስ ዎች፡ የመቐለ የአየር ጥቃት እንደ ጦር ወንጀል መመርመር አለበት ውጊያው ወደ አፋር ተስፋፋ፤ በአበላ ግጭት ተከሰተ የትግራይ ወጣቶች በግዳጅ ምልመላ ፍርሃት እየተሰደዱ ነው አዲስ ስታንዳርድ፡ የፌደራል ፖሊስ በነገሌ ቦረና ነዋሪዎች ላይ ተኩስ ከፍቶ የ17 ዓመት ታዳጊን ገደለ ስድስት አቆሰለ አለ አልቡርሃን ቪዛ እንደማያስፈልጋቸውና የአሜሪካንን የተኩስ አቁም ሐሳብ መቃወማቸውን ገለጹ ጃፓን የፕሪቶሪያ ስምምነት እንዲከበር ጠየቀች፤ ብሪታንያ የትግራይ ኃይሎችን ጥቃት ኮነነች የሱዳን ጦር ስትራቴጂካዊቷን የሶደሪ ከተማ ተቆጣጠረ በትግራይ ኢንተርኔትና የስልክ መስመር ተቋርጧል ኢትዮጵያውያን በበርሊን ማራቶን አሸነፉ፤ አሰፋ የዓለም ክብረ ወሰኑን በ1:08 አሳለፈች የኢትዮጵያ ጦር ጠቅላይ ኢታማዦር ሹም፡ በብልኃትና በትዕግሥት ምላሽ እየሰጠን ነው አሉ ፋኖ፡ የሠራዊት ተሽከርካሪዎችንና መሣሪያዎችን ማረክን አለ በመቐለ የትግራይ ቲቪ ጽሕፈት ቤት በድሮን ተመታ፤ ጣቢያው ከሥራ ውጪ ሆነ።በኮምቦልቻ አየር ማረፊያ ግቢ ፍንዳታ ተሰማ፤ በረራዎች ቆሙ በእንግሊዝ የአሜሪካ ኃይሎች በሚጠቀሙበት የአየር ጣቢያ አቅራቢያ ሰዎች ታሰሩ የእስራኤል የውጭ ጉዳይ ሚኒስቴር፡ በላሊበላ የተቀሩ 20 ያህል እስራኤላውያንን ለማውጣት እየሠራ ነው በዴሞክራሲያዊት ሪፐብሊክ ኮንጎ የወደቀች አውሮፕላን 17 ሰዎችን ገደለች የአውሮፓ ኅብረት ወደ 710 ሚሊዮን ዩሮ አዲስ ድጋፍ አስታወቀ የጅቡቲ የዋጋ ንረት ኢትዮጵያውያን የከባድ መኪና አሽከርካሪዎችን አጨነቀ የአፋር ክልል ፕሬዝዳንት የኤርትራ ሠራዊት በውጊያው በቀጥታ እየተሳተፈ ነው ሲሉ ከሰሱ አልጀዚራ፡ የኢትዮጵያ ሠራዊት ሰቆጣን መልሶ ተቆጣጥሯል አለ፤ ወደ አላማጣም እየተቃረበ ነው ተባለ በጅቡቲ የተከሰተው የኑሮ ውድነት በኮሪደሩ ላይ የሚሠሩ ኢትዮጵያውያን የከባድ መኪና አሽከርካሪዎችን አጣበበ የዳርፉር አስተዳደር ከቻድ ጋር የሚያገናኘውን የቲና ድንበር መተላለፊያ ለሰብአዊ ድጋፍ በድጋሚ ከፈተ ኢትዮጵያ በተባበሩት መንግሥታት የባሕር በር ጉዳይን አነሳች የአፋር ፓርቲ ኃላፊ የትግራይ ኃይሎች በዞን 2 እና 4 ሦስት ከተሞችን ተቆጣጥረዋል አሉ፤ ኤኤፍፒ ዒረብቲ መውደቋን ገለጸ ፓትርያርክ አቡነ ማትያስ በአዲስ አበባ በተከበረው የመስቀል ደመራ ላይ ሰላም እንዲሰፍን ጥሪ አደረጉ ኤኤፍፒ፡ በሰሜን ምዕራብ ትግራይ ሸራሮ በሚገኝ የተፈናቃዮች መጠለያ በተፈጸመ የድሮን ጥቃት ቢያንስ ስምንት ሰዎች ተገደሉ፤ በመካከላቸው አንድ ሕፃን አለ ቢቢሲ፦ በአላማጣ አካባቢ በሦስት ቀናት ውጊያ ቢያንስ 52 ሲቪሎች ተገደሉ፤ ከ700 በላይ የቆሰሉ ሆስፒታል ገብተዋል ሑቲ በባብኤልመንደብ መሬት ካጣ በኋላ በአብሃ አየር ማረፊያ ጥቃት ፈጸምኩ አለ የአፍሪካ ኅብረት ኮሚሽን ኢትዮጵያ፣ ኤርትራና ግብፅ ከፍተኛ ትዕግሥት እንዲያደርጉና ወደ ዲፕሎማሲ እንዲመለሱ ጠየቀ አልጀዚራ፡ የፌዴራል ኃይሎች ወደ ትግራይ ውስጥ ከ150 ኪሎ ሜትር በላይ ዘልቀው መኾኒን፣ ዋጀናንና ዓዲ ጉዶምን ተቆጣጥረዋል አለ ግብፅ፣ ሱዳን፣ ኤርትራ እና ሶማሊያ በአልአላመይን የጋራ አዋጅ አወጡ፤ የቀይ ባሕር ሥርዓት የባሕር ዳርቻ አገሮች ብቻ ነው አሉ ወንበዴዎች የተጠለፈችውን “ሆነር 25” የነዳጅ መርከብ አምስት ሠራተኞች ገደሉ፤ የፑንትላንድ ኃይሎች መርከቧን አስለቅቀው 16 ወንበዴዎችን ማረኩ ስድስት የአሜሪካ ሴናተሮች ሩቢዮ በትግራይ ወደ ንግግር ለመመለስ እንዲሠሩ ጠየቁ፤ የማዕቀቡን መቋረጥ ተቹ የተባበሩት መንግሥታትና የአፍሪካ ኅብረት የኦባሳንጆን የታደሰ ሽምግልና ደገፉ፤ በሰሜን ኢትዮጵያ ወደ ቀጥታ ንግግር እንዲመለስ ጠየቁ በቀጥታ፡ ኤርትራ ከደቡብ አፍሪካ — የአፍሪካ ዋንጫ ማጣሪያ ኤርትራ ከኢትዮጵያ ጋር ያላትን ሁሉንም ዲፕሎማሲያዊ ግንኙነት አቋረጠች፤ ኢትዮጵያ የኤርትራን ወደቦችና የባሕር ጠረፎች ወርራለች ስትል ከሰሰች የግብፅ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር የዓባይ ውሃ ድርሻዋ በእጥፍ እንዲጨምር ጠየቁ፤ አዳዲስ ግድቦችንም አልቀበልም አሉ የኢትዮጵያ ሶማሌ ክልል ምክር ቤት ሙስጠፋ ዑመርን ፕሬዚዳንት፣ ኢብራሂም ዑስማን ፋራሕን ምክትል ፕሬዚዳንት አድርጎ በድጋሚ መረጠ ዶቼ ቬለ፡ በዓላማጣ ገበያ 11 ሰዎች ተገድለው 15 ቆስለዋል ሲሉ ነዋሪዎች ገለጹ አለ፤ ክሱ በገለልተኛ አካል አልተረጋገጠም ዑስማን ሳልሕ በዋሺንግተን ከአሜሪካ ባለሥልጣናት ተወያዩ፤ የአንድ ወገን ማዕቀብ መነሳቱን አወደሱ በቢሾፍቱ የአየር ኃይል ጣቢያ ግቢ ሁለት የድሮን ፍንዳታዎች ተፈጽመዋል፤ ከፍተኛ አብራሪ ካሳሁን ለማ ተገድለዋል ኢትዮጵያ የግብፅ ዲፕሎማት በ48 ሰዓት ውስጥ ከሀገር እንዲወጣ አዘዘች፤ ግብፅም በካይሮ የሚገኘውን የኢትዮጵያ ኤምባሲ አማካሪ እንዲወጣ አዘዘች ቀይ መስቀል የአፍሪካ ኅብረት ታዛቢዎችንና የኢትዮጵያ አየር መንገድ ሠራተኞችን የሚያካትቱ 161 ሰዎችን ከመቐለ ወደ ሰመራ አጓጓዘ ኢትዮጵያ በአስመራ ያላትን ኤምባሲ ዘጋች፤ 10 የኤርትራ ዲፕሎማቶች በ48 ሰዓት ውስጥ እንዲወጡ አዘዘች የአውሮፓ ኅብረት ለኢትዮጵያ 61 ሚሊዮን ዩሮ መድቧል፤ ተመድ የሰብአዊ ድጋፍ አቅርቦት በጽኑ ተገድቧል አለ የሶማሊያ ሠራዊትና ከሥልጣን ለተወገደው የደቡብ ምዕራብ ፕሬዚዳንት ታማኝ የሆኑ ኃይሎች በባይዶዋ ተዋጉ ብሉምበርግ፦ ኢትዮጵያ ከ3,000 በላይ ወታደሮችን ከሶማሊያ ለማስወጣት አቅዳለች፤ ሶማሊያ ምንም መረጃ አልተሰጠኝም ብላለች የተባበሩት የአረብ ኤሜሬቶች የሕወሓትን ጥቃቶች ኮነኑ፤ ከኢትዮጵያ መንግሥት ጎን መሆናቸውን ገለጹ ኤም.ኤስ.ኤፍ፦ በቆረምና በአላማጣ ሆስፒታሎች የገቡ የጦር ቁስለኞች በአራት ቀናት ውስጥ ከ180 ወደ 420 በላይ ከፍ አሉ ብሉምበርግ፦ በአዲስ አበባ ሁለት ፍንዳታዎች ተሰሙ፤ የድሮን በረራም ታግዷል የትግራይ ኃይሎች የኢትዮጵያን የጂቡቲ መንገድ ለመዝጋት ተቃርበዋል፤ በአፋር ቢያንስ 150 ሺህ ተፈናቅለዋል የኢትዮጵያ የሚኒስትሮች ምክር ቤት የመከላከያ ሠራዊት አዋጅ ማሻሻያን አጽድቆ ለፓርላማ አቀረበ

← ተመለስ

ዓለም አቀፍ ዜና

ቻይናና የአውሮፓ ኅብረት የንግድ ልዩነታቸውን ለማጥበብ ተወያዩ

በ2025 ከ860 ቢሊዮን ዶላር በላይ ተለዋውጠዋል፤ ወደ አንድ ትሪሊዮን ለማድረስ አቅደዋል

ቅዳሜ · 10 ኦክቶበር 2026ናትና ዜና

የቻይና ሕዝባዊ ሪፐብሊክና የአውሮፓ ኅብረት የንግድ ልዩነታቸውን ለማጥበብ የሚረዳ ተጨማሪ የምክክር ውይይት ትናንት ጥቅምት 9 አካሂደዋል።

በቻይና የተካሄደው ውይይት የንግድ ግንኙነትን በማሻሻል፡ እንዲሁም የቀረጥና የኢንቨስትመንት መጠንን በመቆጣጠር ላይ ያተኮረ እንደነበር ተገልጿል።

ሁለቱም ወገኖች በቀረጥ ጉዳይ በመካከላቸው የተፈጠረውን የንግድ አለመግባባት ለማርገብ ተደጋጋሚ ውይይት ሲያደርጉ ቆይተዋል፤ ባለፈው ሰኔ ወር መጨረሻም ተወያይተው ነበር።

በ2025 ከ860 ቢሊዮን ዶላር በላይ የንግድ ልውውጥ ማካሄዳቸውን በመግለጽ፡ ቁጥሩን በዚህ ዓመት ወደ አንድ ትሪሊዮን ዶላር ለማድረስ ማቀዳቸውን ይጠቅሳሉ። የአውሮፓ ኅብረት ከቻይና ትልልቅ የንግድ አጋሮች አንዱ ነው።

ይህ ዜና በሌላ ቋንቋም ይገኛል፦

ትግርኛ English

አስተያየቶች